Hj÷rleifur Guttormsson 11. júlí 2002

Mesta glŠfraspil ═slandss÷gunnar

Skammt er a­ bÝ­a ■ßttaskila Ý stˇri­jur˙llettunni ß Austurlandi. LÝklegt er tali­ a­ Alcoa taki vi­ hlutverki Norsk Hydro, en ˇvÝst er a­ ■a­ lei­i til framkvŠmda vi­ ßlverksmi­ju ß Rey­arfir­i. HÚr ß eftir er stikla­ ß stˇru Ý s÷gu ■essarar l÷nguvitleysu sem gŠti fari­ ß sama veg og ßformin um ßlver ß Keilisnesi fyrir ßratug.

═ g˙rkutÝ­ ■essara snemmsumardaga ■egar fj÷lmi­lamenn finna sÚr fßtt anna­ til dundurs en frßsagnir af ˙tihßtÝ­um, p˙strum og smß■jˇfna­i er a­ tjaldabaki reynt a­ reka smi­sh÷ggi­ ß mesta glŠfraspil ═slandss÷gunnar - risaßlver og Kßrahnj˙kavirkjun ß Austurlandi. RÝkisstjˇrn DavÝ­s Oddssonar hefur um fimm ßra skei­ glÝmt vi­ ■ennan draug sem Halldˇr ┴sgrÝmsson vakti upp sumari­ 1997 og lag­i flokk sinn a­ ve­i. Til a­ hamla gegn fˇlksflutningum ˙r kj÷rdŠmi formannsins skyldi ß Rey­arfir­i reist stŠrsta ßlfabrikka Evrˇpu, kn˙in orku j÷kulfljˇta frß nor­anver­um Vatnaj÷kli. Norsk Hydro voru bo­in slÝk kostakj÷r Ý orkuver­i a­ fyrirtŠki­ hlaut a­ lřsa sig rei­ub˙i­ til vi­rŠ­na um mßli­. Eftir al■ingiskosningarnar 1999 var skipt ˙t Ý rß­herrali­i Framsˇknar og Siv Fri­leifsdˇttir fÚkk umhverfisrß­uneyti­ gegn svard÷gum um a­ a­hafast ekkert ■a­ sem spillt gŠti fyrir stˇri­junni eystra. Eftir Ýtarlegt mat ß umhverfisßhrifum Kßrahnj˙kavirkjunar komst Skipulagsstofnun a­ ■eirri ni­urst÷­u a­ virkjunin vŠri ˇtŠk ■ar e­ h˙n valdi gÝfurlegum ˇafturkrŠfum nßtt˙ruspj÷llum. Siv sneri hins vegar vi­ ˙rskur­i Skipulagsstofnunar, kaus a­ tapa Šrunni sem umhverfisrß­herra en halda titlinum fyrir viki­.

Norsk Hydro leist ekki ß blikuna

Ůegar hÚr var komi­ s÷gu leist Norsk Hydro ekki ß blikuna. ŮvÝ ollu einkum bßgar rekstrarhorfur fyrir ßlverksmi­ju ß Rey­arfir­i og sß al■jˇ­legi ßlitshnekkir sem fyrirtŠki­ yr­i beint og ˇbeint gert ßbyrgt fyrir vegna umhverfisspjalla af byggingu Kßrahnj˙kavirkjunar. Nor­menn hafa frß ÷ldinni sem lei­ dřrkeypta reynslu af einhŠfum stˇri­just÷­um. Ůa­ hefur blasa­ vi­ frß upphafi ■essa leiks a­ dřrt gŠti or­i­ a­ reka risaßlverksmi­ju Ý fßmenninu ß Rey­arfir­i. SamfÚlagsst˙dÝa Sigf˙sar Ý Nřsi var aldrei traustvekjandi enda sag­i h÷fundurinn opinberlega a­ hann hafi gengi­ a­ verki me­ bundnar hendur. Risaßlver mun hvorki st÷­va fˇlksflutninga burt frß Austurlandi nÚ fj÷lga ■ar Ýb˙um og gŠti a­ loknum byggingartÝma leitt til hins gagnstŠ­a. Eigandi verksmi­junnar yr­i a­ kaupa mest alla ■jˇnustu a­ og taka ß sig fj÷l■Šttar skuldbindingar til a­ manna kerskßlana. Engin grein hefur veri­ ger­ fyrir hvernig fjßrmagna eigi byggingu 700 Ýb˙­a auk annarra samfÚlagslegra a­ger­a til a­ ÷llu vŠri ekki stefnt Ý vo­a frß upphafi. Miki­ af vinnuaflinu gŠtu or­i­ ˙tlendingar og ˇhjßkvŠmilegt a­ rß­ast Ý marghßtta­ar stu­ningsa­ger­ir Ý ■eirra ■ßgu.

Alcoa bř­st enn lŠgra orkuver­

Uppi var­ fˇtur og fit ß stjˇrnarheimilinu ■egar sprakk ß Hydro-vagninum. Finnur Ingˇlfsson se­labankastjˇri sem bo­a­ hefur 2,5% vaxtahŠkkun strax og rß­ist yr­i Ý stˇri­juna eystra var sendur ˙t af ÷rkinni me­ lofor­ Landsvirkjunar um enn lŠgra orkuver­. ┴ mˇti krefst Landsvirkjun rÝkisßbyrg­ar og komandi kynslˇ­um yr­i sjßlfkrafa gert a­ jafna mismuninn me­ hŠrra raforkuver­i. Ůessa dagana eru forstjˇrar Alcoa a­ gylla fyrir stjˇrn au­hringsins kosti ■ess a­ semja vi­ au­sveipa rÝkisstjˇrn ═slands um Rey­arfjar­ardŠmi­, a­ ekki sÚ tala­ um sveitarstjˇrnarmenn sem ßrum saman hafa ■uli­ stˇri­jubŠnina seint og snemma. Forsvarsmenn Alcoa gera sÚr enga rellu ˙t af umhverfisspj÷llum og hafa tilkynnt umheiminum a­ ß ═slandi ■urfi vÝst enga a­ flytja nau­ungarflutningum vegna virkjunarframkvŠmda! A­eins einn er farinn a­ pakka ni­ur, sß hinn sami og vakti upp drauginn eystra, og hyggst n˙ bjˇ­a sig fram ÷­ru hvoru megin Hringbrautar. Hver veit nema Alcoa beini innan tÝ­ar sjˇnum sÝnum Ý s÷mu ßtt. Hvernig er ■a­ annars, ß ekki rÝki­ stˇri­julˇ­ ß Keilisnesi frß ■vÝ Jˇn Sigur­sson gafst upp ß rß­herradˇmi og fl˙­i land fyrir rÚttum ßratug?

Hj÷rleifur Guttormsson

 

 


Til baka | | Heim